शबनम न्यूज | प्रतिनिधी
रयत शिक्षण संस्थेच्या मॅनेजिंग कौन्सिल सदस्य तथा रयत शैक्षणिक संकुल, श्रीरामपूरच्या प्रमुख मा. मीनाताई जगधने यांच्या प्रदीर्घ, उल्लेखनीय, मूल्याधिष्ठित आणि नाविन्यपूर्ण शैक्षणिक व सामाजिक कार्याची दखल घेत ग्रीन वर्ल्ड संस्थेच्या वतीने ‘डॉ. सर्वपल्ली राधाकृष्णन शिक्षण रत्न पुरस्कार’ जाहीर करण्यात आला आहे. हा पुरस्कार रविवार, दि. २७ सप्टेंबर २०२६ रोजी १.३० वाजता जाधवर ग्रुप ऑफ इन्स्टिट्यूट, नऱ्हे-आंबेगाव, पुणे येथे महाराष्ट्र राज्याचे अतिरिक्त आयुक्त, जमाबंदी विभागाचे माननीय खिलारे साहेब तसेच सावित्रीबाई फुले पुणे विद्यापीठाचे प्र-कुलगुरू डॉ. पराग काळकर यांच्या हस्ते व प्रमुख उपस्थितीत प्रदान करण्यात येणार आहे.
मीनाताई जगधने यांच्या कार्याचा केंद्रबिंदू केवळ शैक्षणिक संस्था उभारणे हा नसून माणूस घडविणे, मूल्ये रुजविणे आणि समाजाशी नाते दृढ करणे हा आहे. सद्गुणांचा संस्कार करणाऱ्या आणि संस्कृतीची ओळख करून देणाऱ्या शारदाबाई गोविंदराव पवार यांच्या कर्तृत्व, दातृत्व व नेतृत्वाचा वारसा घेऊन मीनाताईंनी सामाजिक क्षेत्रात ध्येयासक्त वृत्तीने कार्य केले आहे. ज्ञानोपासना, समता, सामाजिक न्याय आणि बहुजनांचे कल्याण या मूल्यांना त्यांनी आपल्या कार्यातून सातत्याने बळ दिले आहे. ‘आपण समाजाचे देणे लागतो’ ही सामाजिक बांधिलकी त्यांच्या कार्याची प्रेरणाशक्ती ठरली आहे.
‘त्याग, सेवा आणि समर्पण’ या मूल्यांवर उभे केले रयत संकुल
कर्मवीर भाऊराव पाटील यांच्या त्याग, सेवा आणि समर्पणाच्या मूल्यांना जागृत ठेवत मीनाताईंनी श्रीरामपूर रयत शैक्षणिक संकुलाच्या विकासाला नवी दिशा दिली. संकुलाच्या जडणघडणीत विकास, विस्तार आणि गुणवत्तावृद्धीच्या कार्यात त्यांनी दिशादर्शकाची भूमिका बजावली आहे. त्यांच्या दूरदृष्टीतून उभ्या राहिलेल्या शैक्षणिक उपक्रमांनी रयत संकुलाला आधुनिकतेची जोड मिळाली आहे.
नव्या युगाची नवी स्वप्ने पाहणाऱ्या विद्यार्थ्यांमधील सामर्थ्य ओळखून त्यांच्यातील विद्यार्थी शक्ती जागविणे, त्यांच्या सर्जनशीलतेला वाव देणे आणि त्यांना भविष्यातील आव्हानांसाठी सक्षम करणे, हा त्यांच्या कार्याचा महत्त्वपूर्ण पैलू आहे.
आठ विद्यार्थ्यांपासून १८०० पेक्षा अधिक विद्यार्थ्यांपर्यंतचा प्रेरणादायी प्रवास
मीनाताईंच्या कार्याचा ठळक परिणाम एस. के. सोमय्या प्राथमिक विद्यालयाच्या विकासातून दिसून येतो. अवघ्या आठ विद्यार्थ्यांपासून सुरू झालेल्या या विद्यालयात आज १८०० पेक्षा अधिक विद्यार्थी शिक्षण घेत आहेत. विद्यार्थ्यांनी केवळ परीक्षार्थी न राहता सर्जनशील, जिज्ञासू आणि तंत्रज्ञानस्नेही बनावे, या दृष्टिकोनातून त्यांनी आधुनिक शैक्षणिक सुविधांना प्रोत्साहन दिले.
विद्यालयात संगणक कक्ष, इंटरनेट सुविधा, इंटरॅक्टिव्ह पॅनल, भाषा व गणित प्रयोगशाळा, एआय लॅब, खगोलशास्त्र प्रयोगशाळा, ग्रंथालय, ई-कंटेंट स्टुडिओ आणि तारांगण अशा आधुनिक सुविधा उपलब्ध करून देण्यात त्यांच्या दूरदृष्टीचा महत्त्वपूर्ण वाटा आहे. त्यामुळे ग्रामीण भागातील विद्यार्थ्यांसाठी आधुनिक आणि गुणवत्तापूर्ण शिक्षणाच्या संधी अधिक व्यापक झाल्या आहेत.
विज्ञान, प्रयोगशीलता आणि वैज्ञानिक दृष्टिकोनाला प्रोत्साहन
मीनाताईंना विज्ञानाची विशेष आवड असून नाविन्याचा शोध घेणारी त्यांची वृत्ती त्यांच्या शैक्षणिक कार्यातून प्रकर्षाने दिसून येते. विज्ञान हे केवळ पाठांतरातून नव्हे, तर निरीक्षण, प्रयोग आणि जिज्ञासेतून विकसित होते, या भूमिकेतून त्यांनी खगोलशास्त्र प्रयोगशाळा, तारांगण, दुर्बिणीद्वारे आकाश निरीक्षण, ग्रहताऱ्यांचे निरीक्षण आणि ‘रात्रीची शाळा’ यांसारख्या उपक्रमांना चालना दिली.
विद्यार्थ्यांनी तर्कशुद्ध विचार करावा आणि वैज्ञानिक दृष्टिकोन अंगीकारावा यासाठी अंधश्रद्धा निर्मूलनावरील नाटिका, व्याख्याने व प्रात्यक्षिके आयोजित करण्यासही त्यांनी प्रोत्साहन दिले. विद्यार्थ्यांमधून भविष्यातील वैज्ञानिक, संशोधक आणि अंतराळवीर घडू शकतात, हा विश्वास त्यांच्या दूरदृष्टीचे दर्शन घडवितो.
वाचन संस्कृतीपासून उच्च शिक्षणाच्या नव्या संधींपर्यंत
मीनाताईंच्या कृतिशील चिंतनातून महाविद्यालयात ‘वाचन कट्टा’ सुरू करण्यात आला. या उपक्रमातून विद्यार्थ्यांमध्ये वाचनाची आवड, साहित्यिक जाण आणि वैचारिक समृद्धी वाढविण्यास चालना मिळाली आहे.
ग्रामीण भागातील विद्यार्थ्यांना आधुनिक व्यावसायिक शिक्षणाच्या संधी उपलब्ध व्हाव्यात, या उद्देशाने रा. ब. नारायणराव बोरावके महाविद्यालयात MCA अभ्यासक्रम सुरू करण्यासाठी त्यांनी महत्त्वपूर्ण योगदान दिले. तसेच सी.डी.जे. कॉलेज ऑफ कॉमर्समध्ये MBA अभ्यासक्रम सुरू करण्यातही त्यांचा महत्त्वपूर्ण वाटा आहे. व्यवस्थापन, व्यवसाय नियोजन, आर्थिक व्यवस्थापन आणि नेतृत्वकौशल्याच्या माध्यमातून विद्यार्थ्यांना बदलत्या व्यावसायिक जगासाठी तयार करण्याची त्यांची दृष्टी या उपक्रमांतून दिसून येते.
माणसांशी जोडलेले कार्य हेच आयुष्याचे खरे संचित
मीनाताईंच्या व्यक्तिमत्त्वाची आणखी एक वैशिष्ट्यपूर्ण बाजू म्हणजे त्यांची माणुसकी आणि सामाजिक जिव्हाळा. एकांतातील ज्ञानसाधना आणि लोकांमधील प्रबोधन या दोन्ही गोष्टी त्यांना तितक्याच प्रिय आहेत. प्रेमळ, अतिथ्यशील, नम्र आणि मायाळू स्वभावामुळे विविध स्तरांतील लोकांशी त्यांचे जिव्हाळ्याचे संबंध निर्माण झाले आहेत.
जनसामान्यांच्या प्रश्नांना महत्त्व देऊन त्यांच्या अडचणी समजून घेणे आणि त्या सोडविण्यासाठी प्रयत्न करणे, हा त्यांच्या कार्याचा अविभाज्य भाग आहे. खेड्यापाड्यांपासून विविध जाती-धर्मांतील असंख्य माणसांशी निर्माण झालेले जिव्हाळ्याचे नाते हीच आपल्या आयुष्याची मोठी कमाई आहे, अशी त्यांची भावना आहे.
साधेपणा, नम्रता, माणुसकी, मूल्यांवरील निष्ठा, विकासाची दृष्टी, वास्तवाची जाण आणि नवनिर्मितीची तळमळ या गुणांचा सुंदर संगम त्यांच्या व्यक्तिमत्त्वात दिसून येतो. त्यांच्या कार्यातून समाजात चेतना निर्माण होत असून अनेक विद्यार्थी, शिक्षक आणि सामाजिक कार्यकर्त्यांना त्यातून प्रेरणा मिळत आहे.
मीनाताई जगधने यांच्या शैक्षणिक विकासदृष्टी, सामाजिक बांधिलकी, वैज्ञानिक दृष्टिकोन, आधुनिक तंत्रज्ञानाचा स्वीकार आणि मूल्याधिष्ठित कार्यपद्धतीचा गौरव करणारा ‘ग्रीन वर्ल्ड डॉ. सर्वपल्ली राधाकृष्णन शिक्षण रत्न’ पुरस्कार त्यांच्या कार्याची महत्त्वपूर्ण दखल ठरली आहे.
त्यांच्या या पुरस्कार निवडीबद्दल महाविद्यालय विकास समितीचे सर्व सदस्य, प्राचार्य, प्राध्यापक, शिक्षकेतर सेवक, विद्यार्थी-विद्यार्थिनी तसेच श्रीरामपूर परिसरातील विविध क्षेत्रांतील मान्यवरांकडून अभिनंदन होत आहे. त्यांच्या कार्याचा प्रेरणादायी ठसा पुढील पिढ्यांनाही मार्गदर्शक ठरेल, अशा भावना व्यक्त होत आहेत.
Total Users : 225776